یک دو جین قصه خوب ببافید شاید چین به جبین صحنه آراست...

گپ خودمانی

زنده یاد آتشی ، شاملو را شاعری بزرگ و مدرن می داند . اما به تعریف او از توده ها و یا مردم به طور عام ِ آن، ایراد دارد . چراکه شاملو توده ها را طیف گسترده ای می داند که _ در جواب مصاحبه گر ، وقتی راجع به زبانش می پرسد _ آنان را به افراد با ذوق ، کم ذوق و بی ذوق تقسیم می کند و این موضوع را به افراد با سواد ، کم سواد و بی سواد نیز تسری می دهد .شاملو معتقد است که :" شعر من ، می بایست از طریق نخبگان به عموم مردم برسد ." و آتشی به آن معترض است . مثالی می زنم . قبل از عید سال ۱۳۹۴ ، روز های آخر اسفند بود که در همین تهران عزیز ، من برای خرید ، به مغازه مواد پروتئینی رفتم و دیدم که روی یک صندوقچه بر روی دیوار ، شعری از خیام نوشته شده بود : بر چهره گل نسیم نوروز خوش است | در صحن چمن روی دل افروز خوش است . من خوشحال و ذوق زده شدم و پیش خودم گفتم : به به، صنف عزیز و محترم فروشنده مواد پروتئینی چقدر با فرهنگ و اهل ذوق هستند و این چقدر مسرت بخش است . آن گاه ، سوال کردم : راستی می دانید این شعر از کیست ؟ آن عزیز پشت باجه جواب داد :از پروین اعتصامی . من گفتم : نه دوست عزیز ، این شعر از خیام است . و او سری تکان داد.
خوب ، وقتی شاملو می گوید : اگر آدم ها ذوق داشته باشند شعر را می فهمند و یا با آن ارتباط برقرار می کنند ، حق دارد . و این اظهار نظر به هیچ وجه جسارتی به آحاد مردم شریف و زحمت کش جامعه نیست. در این جا باید بگویم که اگر پروین اعتصامی را شاعر مردم معمولی جامعه بدانیم و نه فقط اهل فرهنگ ، درست است . او از اشک یتیم و... سخن می راند و اشعار دل نشینی هم دارد.
در ادامه آتشی می گوید : مردم اگر حافظ ، خیام و مولانا را هم بخوانند برای خوش باشی و ... دیدن ادامه ›› دم خوش بودن است و به زبان و تکنیک آن ها توجهی ندارند. خوب ، بالاخره نخبگان و یا مردم عادی ، کدام یک و یا هر دو ؟ ولی باز به همان حرف شاملو در مورد با ذوق بودن افراد نمی رسیم؟

#مرتضی_کلانی

پ.ن :
به تازگی مصاحبه ی جناب ِ هرمز علی پور ، شاعر ِ معاصر را با ایسنا خواندم ، دیدم که آن بزرگوار گفته بود ؛ شاملو از آتشی خوشش نمی آمد ، و نمی دانم چرا ؟ در این که ایشان حقیقت را گفته اند ، شکی نیست . من از نزدیک این شاعر ِ گرامی را دیده ام و صحبت هایش را هم شنیده ام ، می دانم انسان ِ متواضع و شجاعی ست .
اما یک پرسش دارم ، زنده یاد آتشی کتاب ِ خودش را
در باره ی شاملو تحت عنوان ِ " شاملو در تحلیلی انتقادی " بعد از درگذشت ِ او به چاپ رساند . خودش می گوید ، شرم ِ حضور باعث شده . خُب ، اگر در زمان حیات ِ شاملو چاپ می شد ، حداقل او می توانست جوابی به انتقادات بدهدو...
یاد هر دو بزرگوار ماندگار .....
هدف از نوشتن متن ِ فوق ، رسیدن به جواب ِ این پُرسش است ؛ شعر چه گونه بین ِ عموم ِ مردم رواج می یابد ؟

قسم
به واژه واژه شعر من
که شعر میشوی میان دفترم...
به ما
به می
به فا
به دو
که رقص میکند به روی ساز تو...
و نقش میزند به روی قلب من!
به هر تپش،
به نبض،
و هر نفس نفس زدن...
به تن...
به دست های سرد من،
به ... دیدن ادامه ›› دست های گرم تو،
که میرود به جنگ اضطراب من.....
به رقص دست های تو،
در انحنای ساز من....
به بوسه های سخت دلخواه تو،
که حبس مانده بر لبت...
به خنده های نیمه جان من،
که جان سپرده بر لبم،
به اشک های ممتدم....
به فاصله...
به فاصله...
به فاصله...
قسم...
به سل
به ما
به می
به لا
که لاس میزند با غم خزیده در تنم!
به واژه واژه واژه از تنت،
به جان سپردنم روز تلخ رفتنت....
به نام تو،
به واژه واژه بغض من،
در نبودنت....
لبم...
لبت...
لبت...
لبم...
به رقص اشک های روی صورتم.....
به ساز تلخ غم!
به تب به روی آن لبت!
به لب...
لبم...
لبت
لبت...
لبم...
به هرزه بودن لبی که وا نمیشود ز غم....
به التماس واژه بر تبسم نبودنت!
به ترس...
به عشق بازی ترانه ها درون سینه ام....
ز هم دریدن بکارت هوس درون قلب مرده ام....
که شعر میشود تنم لحظه های بودنت!
و تن...
تنت...
تنم...
وطن شود تنم!
به بوسه بوسه ات در امتداد پیرهن...
....
...

حافظ چگونه از "یار "سخن گفته است ؟

حافظ "یار "را به شکل های مختلف توصیف کرده است .او از رخ و زلف یار سخن می گوید :
گل بی رخ یار خوش نباشد
بی باده بهار خوش نباشد
و
معاشران گره از زلف یار باز کنید
شبی خوش است بدین قصه اش دراز کنید
او گاهی از یار بی وفا هم می گوید .ولی شور و شوق حافظ نسبت به "یار"مثال زدنی است :
یارم ... دیدن ادامه ›› چو قدح به دست گیرد
بازار بتان شکست گیرد

من ار چه حافظ شهرم جوی نمی ارزم
مگر تو از کرم خویش یار من باشی
حافظ ، گاهی "یار " را با تشبیه "گل "و "بلبل "_ دو یار دیرین _ توصیف می کند :
فکر بلبل همه آن است که گل شد یارش
گل در اندیشه که چون عشوه کند در کارش
او فراق "یار " را بر نمی تابد :
ز سوز شوق ،دلم شد کباب دور از یار
مدام ،خون جگر می خورم ز خوان فراق
و در آخر حافظ آرزویی دارد :
به خاک حافظ اگر یار بگذرد چو نسیم
ز شوق در دل آن تنگنا کفن بدرم
حافظ "جان فدای یار "است و بیش از یک صد بار از " یار " سخن می گوید .

حضور در نقطه آغاز حس آشنایی را بیدار می کند
گویی همیشه در نقطه آغازی

🎈