گپ خودمانی

زنده یاد آتشی ، شاملو را شاعری بزرگ و مدرن می داند . اما به تعریف او از توده ها و یا مردم به طور عام ِ آن، ایراد دارد . چراکه شاملو توده ها را طیف گسترده ای می داند که _ در جواب مصاحبه گر ، وقتی راجع به زبانش می پرسد _ آنان را به افراد با ذوق ، کم ذوق و بی ذوق تقسیم می کند و این موضوع را به افراد با سواد ، کم سواد و بی سواد نیز تسری می دهد .شاملو معتقد است که :" شعر من ، می بایست از طریق نخبگان به عموم مردم برسد ." و آتشی به آن معترض است . مثالی می زنم . قبل از عید سال ۱۳۹۴ ، روز های آخر اسفند بود که در همین تهران عزیز ، من برای خرید ، به مغازه مواد پروتئینی رفتم و دیدم که روی یک صندوقچه بر روی دیوار ، شعری از خیام نوشته شده بود : بر چهره گل نسیم نوروز خوش است | در صحن چمن روی دل افروز خوش است . من خوشحال و ذوق زده شدم و پیش خودم گفتم : به به، صنف عزیز و محترم فروشنده مواد پروتئینی چقدر با فرهنگ و اهل ذوق هستند و این چقدر مسرت بخش است . آن گاه ، سوال کردم : راستی می دانید این شعر از کیست ؟ آن عزیز پشت باجه جواب داد :از پروین اعتصامی . من گفتم : نه دوست عزیز ، این شعر از خیام است . و او سری تکان داد.
خوب ، وقتی شاملو می گوید : اگر آدم ها ذوق داشته باشند شعر را می فهمند و یا با آن ارتباط برقرار می کنند ، حق دارد . و این اظهار نظر به هیچ وجه جسارتی به آحاد مردم شریف و زحمت کش جامعه نیست. در این جا باید بگویم که اگر پروین اعتصامی را شاعر مردم معمولی جامعه بدانیم و نه فقط اهل فرهنگ ، درست است . او از اشک یتیم و... سخن می راند و اشعار دل نشینی هم دارد.
در ادامه آتشی می گوید : مردم اگر حافظ ، خیام و مولانا را هم بخوانند برای خوش باشی و ... دیدن ادامه ›› دم خوش بودن است و به زبان و تکنیک آن ها توجهی ندارند. خوب ، بالاخره نخبگان و یا مردم عادی ، کدام یک و یا هر دو ؟ ولی باز به همان حرف شاملو در مورد با ذوق بودن افراد نمی رسیم؟

#مرتضی_کلانی

پ.ن :
به تازگی مصاحبه ی جناب ِ هرمز علی پور ، شاعر ِ معاصر را با ایسنا خواندم ، دیدم که آن بزرگوار گفته بود ؛ شاملو از آتشی خوشش نمی آمد ، و نمی دانم چرا ؟ در این که ایشان حقیقت را گفته اند ، شکی نیست . من از نزدیک این شاعر ِ گرامی را دیده ام و صحبت هایش را هم شنیده ام ، می دانم انسان ِ متواضع و شجاعی ست .
اما یک پرسش دارم ، زنده یاد آتشی کتاب ِ خودش را
در باره ی شاملو تحت عنوان ِ " شاملو در تحلیلی انتقادی " بعد از درگذشت ِ او به چاپ رساند . خودش می گوید ، شرم ِ حضور باعث شده . خُب ، اگر در زمان حیات ِ شاملو چاپ می شد ، حداقل او می توانست جوابی به انتقادات بدهدو...
یاد هر دو بزرگوار ماندگار .....
هدف از نوشتن متن ِ فوق ، رسیدن به جواب ِ این پُرسش است ؛ شعر چه گونه بین ِ عموم ِ مردم رواج می یابد ؟