🎭تئاتر و ترانههای قدیمی
موسیقی گاهی در یک نمایش تنها پسزمینهای برای همراهی با صحنه است و گاهی خودش به بخشی از روایت تبدیل میشود؛ عنصری که میتواند خاطره، زمان و حتی شخصیتها را به یکدیگر پیوند دهد. نمایش «مه» به نویسندگی و کارگردانی سهند خیرآبادی از جمله آثاری است که موسیقی و ترانههای قدیمی ایرانی در فضای آن حضوری پررنگ دارند. نمایشی با بازی نیما نافع و فرنوش نیکاندیش که از ۱۰ آبان در تئاتر هامون روی صحنه رفته است. استفاده از ترانههای آشنا و خاطرهانگیز در تئاتر البته تجربه تازهای نیست و در سالهای گذشته نمایشهای مختلفی از ظرفیت موسیقی قدیمی ایران برای ساختن فضای اثر و زنده کردن بخشی از حافظه جمعی مخاطبان استفاده کردهاند. «ترانههای قدیمی؛ پیکان جوانان» به نویسندگی و کارگردانی محمد رحمانیان یکی از نمونههای شاخص این جریان است؛ کنسرتنمایشی که با حضور بازیگرانی چون مهتاب نصیرپور، افشین هاشمی و هومن برقنورد و خوانندگانی چون رضا یزدانی، احسان کرمی و هانا کامکار، موسیقی را در مرکز ساختار اجرایی خود قرار میداد. «روزهای رادیو»، اثر دیگری از محمد رحمانیان و تهیه آزیتا موگویی، نیز از پیوند نمایش با موسیقی بهره میبرد. حضور خواننده، نوازندگان و تنظیم موسیقی در کنار فضای مرتبط با رادیو، موسیقی را به بخشی جداییناپذیر از جهان این نمایش تبدیل کرده بود؛ جهانی که با رجوع به صداها و خاطرههای گذشته شکل میگرفت. در «ترانههای شرقی» به نویسندگی و کارگردانی سید جلالالدین دری نیز ساختار کنسرتنمایش، موسیقی را در کنار روایت قرار میداد. حضور خواننده، پیانو و سازهای کوبهای در ترکیب اجرایی نشان میداد که موسیقی در این اثر نه بهعنوان یک عنصر تزئینی، بلکه بهعنوان یکی از پایههای اصلی اجرا در نظر گرفته شده است. همین مسیر را میتوان در «قصهی ترانههای ماندگار» نیز دید؛ نمایشی به نویسندگی و کارگردانی سید جلالالدین دری و تهیه کنندگی آزیتا موگویی که اجرای زنده موسیقی با حضور سالار عقیلی و گروهی از نوازندگان، یکی از اجزای اصلی آن بود. اثری که حتی در عنوان خود نیز بر پیوند میان «قصه» و «ترانه» تأکید میکرد. «مه» را میتوان در امتداد چنین تجربههایی دید؛ آثاری که از ترانههای قدیمی برای فراتر رفتن از زمان حال صحنه استفاده میکنند. شنیدن یک ترانه
... دیدن ادامه ››
آشنا گاهی تنها چند ثانیه زمان میخواهد تا مخاطب را به دورهای دیگر، یک خاطره شخصی یا حتی تصویری مشترک از گذشته ببرد. به همین دلیل در این دست از نمایشها، موسیقی فقط شنیده نمیشود؛ بخشی از قصه را به دوش میکشد و فاصله میان صحنه و خاطره مخاطب را کمتر میکند.